Polydextrose is een synthetisch, calorierarm polysacharide dat is ontworpen als oplosbare voedingsvezel en vulmiddel. Het wordt geproduceerd door thermische polymerisatie van glucose met kleine hoeveelheden sorbitol en citroenzuur om de functionele eigenschappen van suiker en vet in bewerkte voedingsmiddelen na te bootsen.

Moleculaire structuur

Polydextrose is een sterk vertakt, niet-verteerbaar glucosepolymeer dat wordt gekenmerkt door willekeurige glycosidische bindingen, voornamelijk α/β-(1→6), met aanvullende 1→2-, 1→3- en 1→4-bindingen. Het heeft een gemiddelde polymerisatiegraad van ongeveer 12 (bereik 2–120; Mw ≈ 2000 Da). Deze structurele onregelmatigheid, in tegenstelling tot de kristallijne organisatie van zetmeel, omvat minder dan 6 % vrije glucose- en sorbitolmonomeren en ongeveer 0,3 % citroenzuurresten. Daardoor is polydextrose resistent tegen hydrolyse door menselijke pancreasenzymen, maar blijft het fermenteerbaar door de darmmicrobiota.

Productie en functionele eigenschappen

De industriële productie is gebaseerd op bulk-smeltpolycondensatie bij 160–200 °C onder verminderde druk, meestal met een formulering van 89 % glucose, 10 % sorbitol en 1 % citroenzuur als katalysator. Water wordt tijdens de reactie verwijderd om een amorf, gebroken wit poeder te verkrijgen, dat vervolgens wordt gezuiverd door ionenwisseling en hydrogenering om voedselgeschikte producten te krijgen. Polydextrose is zeer goed oplosbaar in water (>80 g/100 mL), heeft een lage oplossingviscositeit en een neutraal sensorisch profiel. Het is stabiel over een breed pH-bereik (3–7) en bij temperaturen tot 150 °C, vertoont vochtbindende eigenschappen nuttig voor wateractiviteitscontrole en heeft een glastemperatuur boven 120 °C, wat bijdraagt aan kauwbare of zachte texturen in voedingsmiddelenmatrixen. De fysiologische energiewaarde is ongeveer 1 kcal/g, voornamelijk afkomstig van gedeeltelijke coliforme fermentatie.